13 lat temu pojechali do Zambii. Film do dziś krąży w sieci [WIDEO]

Dziewięciu samorządowców i podróż do Afryki

O wyjeździe informował m.in. program „Interwencja” Polsatu. W opisie archiwalnego nagrania, które do dziś można znaleźć na YouTube, czytamy, że dziewięciu samorządowców wybrało się na 10-dniowy pobyt w Zambii, a koszt pobytu każdego z nich przekraczał 7,5 tys. zł. Według opisu niemal wszyscy mieli pokryć koszty z pieniędzy publicznych, a tylko jedna osoba zapłaciła za wyjazd z własnej kieszeni.

Łącznie podróż 20-osobowej grupy miała kosztować około 40 tys. zł. Wyjazd, który odbył się jesienią 2013 roku, organizowała fundacja „Serce bez granic” z Majdanu Królewskiego, zajmująca się propagowaniem działalności pochodzącego z Podkarpacia kardynała Adama Kozłowieckiego.  

Jak wynika z relacji publikowanych wówczas w lokalnych mediach, uczestnicy tłumaczyli, że celem wyprawy był udział w wydarzeniach związanych z wystawą oraz reprezentowanie swoich samorządów. Pojawiały się jednak pytania, czy tego rodzaju wyjazd powinien być finansowany ze środków publicznych. 

W przypadku Józefa Kardysia sprawa była o tyle ciekawa, że sam starosta przekonywał, iż nie chciał jechać do Afryki. W relacji cytowanej przez lokalne źródła mówił, że został do tego zobowiązany przez zarząd starostwa.

„Na migowym” - odpowiedź, która przeszła do historii

Największe zainteresowanie wzbudziły jednak nie same zdjęcia z Afryki, ale rozmowa reportera z uczestnikami wyjazdu.

Dziennikarz zapytał Józefa Kardysia, w jakim języku rozmawiał z prezydentem Zambii. Starosta odpowiedział:

„Na migowym. Pan się mnie pyta tak dziwnie. Przecież po zambijsku nie umiem, a na murzyna nie wyglądam”.

Reporter dopytywał również, co właściwie łączy powiat kolbuszowski z południową Afryką. Odpowiedź Kardysia była krótka:

„Różnice. Klimatyczne”.

Padło również pytanie o ewentualny zwrot pieniędzy do budżetu powiatu. Starosta odpowiedział:

„Za delegacje zwraca się pieniądze prywatne? Nie bardzo rozumiem tego pytania”.

To właśnie te fragmenty sprawiły, że materiał stał się szerzej komentowany i do dziś jest przywoływany jako przykład kontrowersyjnego samorządowego wyjazdu.

Pamiętne wideo znajdziecie tutaj:

Krytycy pytali o sens wyprawy

Sprawa nie zakończyła się wraz z powrotem uczestników do Polski. W lokalnych mediach pojawiały się pytania o zasadność finansowania wyjazdu oraz jego rzeczywiste korzyści dla samorządów.

Jeden z komentujących sprawę określił wykorzystanie publicznych pieniędzy jako „nadużycie władzy urzędniczej”, wskazując, że środki samorządowe powinny być przeznaczane na inne cele.

Z drugiej strony organizatorzy i uczestnicy podkreślali, że nie traktowali wyprawy jako zwykłej turystycznej wycieczki. W późniejszych wypowiedziach wskazywano na reprezentowanie powiatu i udział w wydarzeniu związanym z osobą kardynała Kozłowieckiego. W grudniu 2013 roku Kardyś mówił również, że nie żałuje wyjazdu i że uczestnicy „godnie reprezentowali nasz powiat”.

Powiat kolbuszowski i kardynał Kozłowiecki

W tle całej historii znajdowała się postać kardynała Adama Kozłowieckiego - jezuity, misjonarza i więźnia niemieckich obozów koncentracyjnych, który po II wojnie światowej prowadził działalność misyjną w Afryce.

To właśnie jego postaci poświęcona była wystawa, której otwarcie było jednym z głównych powodów wyjazdu podkarpackiej delegacji do Zambii.

Organizatorzy argumentowali, że wydarzenie miało znaczenie nie tylko lokalne. W ówczesnych komentarzach podkreślano, że w wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele władz Zambii oraz osoby związane z polską dyplomacją i Kościołem.

Krytycy patrzyli jednak przede wszystkim na rachunek i pytali, czy udział samorządowców w takim wydarzeniu uzasadniał poniesienie kosztów z publicznych pieniędzy.

Film został w internecie

Od tamtych wydarzeń minęło niemal 13 lat, ale materiał „Interwencji” nadal można znaleźć na YouTube. Nagranie zostało opublikowane w grudniu 2013 roku i ma dziś charakter swoistego archiwum tamtej sprawy.

Co ciekawe, w materiale występują osoby, które dla mieszkańców naszego regionu również dzisiaj są dobrze znane. Oprócz Józefa Kardysia i Jerzego Wilka reporter rozmawiał m.in. z Krystyną Wróblewską, ówczesną dyrektor Podkarpackiego Centrum Edukacji Nauczycieli w Rzeszowie.

13 lat później

Historia zambijskiego wyjazdu wraca dziś także dlatego, że część jej bohaterów nadal aktywnie działa w samorządzie.

Józef Kardyś wciąż jest starostą kolbuszowskim. W sierpniu 2026 roku odbyło się referendum dotyczące odwołania Rady Powiatu Kolbuszowskiego. Głosowanie nie przyniosło zmian, ponieważ nie została osiągnięta wymagana frekwencja. Tym samym rada pozostała na stanowiskach, podobnie jak starosta.

Jerzy Wilk nadal pełni funkcję wójta gminy Majdan Królewski. Sprawuje tę funkcję nieprzerwanie od 2001 roku.

Dziś, po trzynastu latach, nagranie z podróży do Zambii można więc oglądać nie tylko jako zapis dawnej medialnej afery, ale także jako ciekawy dokument pokazujący, jak wyglądała lokalna polityka i samorządowe spory w 2013 roku. Pytanie o to, czy była to potrzebna delegacja, czy wyjazd, którego koszt powinien ponieść podatnik, pozostaje jednym z powodów, dla których sprawa do dziś jest przypominana.